[Gainbegiratu] 4. ETE saioa · Baldintzen behin betiko formulazioa

Zertarako

Baldintzen bigarren formulazioa aurkeztea eta bertsio hau ekarpenak jasotzeko irekitzea.

Nola landu dugu

[Osatzeko: atal honen edukia ez dago iturri-dokumentuan. Saioaren dinamika, talde-banaketa eta galdera gidariak hemen jaso behar dira.]

Zer atera da

Zortzi baldintza formulatu dira, bakoitza bere azpi-baldintzekin osatuta.

1. Kulturartekotasuna

Kulturartekotasuna bermatzeko neurriak hartu dira, hizkuntza eta kultura anitzeko pertsonen arteko ezagutza, trukea eta elkarrekintza sustatuz. Horretarako, euskararen unibertsoaren transmisioa —hizkuntza, historia, egoera eta erronkak barne— eta beste hizkuntza eta kulturen elkartrukea erabiltzen dira tresna gisa. Azpi-baldintzek ekitatea, aukera berdintasuna eta berdinen arteko tratua jasotzen dituzte; euskarazko eskaintza kulturala herritarren beharretara eta interesetara egokitzea eta ezagutzera ematea; eta euskararen inguruan ikasteko eta ezagutza partekatzeko guneak sortzea: tailerrak, ikastaroak, solasaldiak eta gune informalak bezalako eredu berritzaileak.

2. Euskara ikasteko sarbidea

Euskaraz alfabetatzeko eta euskara ikasteko guneetara sarbide bateratu, eskuragarri eta malgua sortu eta ezagutzera eman da; ondorioz, euskara ikasteko premia duen herritar orori —etorri berriei barne— erraztu zaio euskararako sarbidea. Azpi-baldintzek gunearen kokapena, ordutegia eta baliabideak herritarren beharretara egokitzea eskatzen dute, eta herriko beste zerbitzuekin —ludotekarekin, esaterako— osagarritasuna bermatzea. Ikasteko aukerak eta baliabideak herrian ezagutarazten dira, eta herriko ikasketa guneak zerrendatuta eta modu errazean identifikatuta eskaintzen dira. Familiei euskara ulertzeko tresnak ematen zaizkie, aniztasuna bistaratuz eta euskarak inklusioan eta maila sozioekonomikoan izan dezakeen eragina ikusaraziz. Etorri berriei euskaraz garatzeko bideak eskaintzen zaizkie helduleku izan daitezen, profesionalei formakuntza eta baliabideak, eta arlo publikoan ikasteko baldintzak bermatzen dira.

3. Euskara bizipen positiboekin lotzea

Euskara bizipen on eta atseginekin lotu da —kirola, aisia— eta erreferente positiboak sortu dira, hizkuntza sentimendu eta emozioekin lotuz, eta transmisioa nahiz euskarazko eskaintza kultural gozagarria indartuz. Bitarteko horiek espazio informaletan ere sortu dira. Euskarazko eskaintza kulturala handitu egin da herrian eta, horrekin batera, euskararen beharra areagotu. Euskal musika zutabe garrantzitsua da euskara gozagarriagoa izateko, eta kultura eskaintza zabalagoa eta anitzagoa da.

4. Euskararen inguruko errelato berritua

Euskararen inguruko errelato berritua sortu, aitortu eta onartu da, euskara prestigiatuz eta elgoibartarra sustatuz, eta herriaren historia, nortasuna eta transmisioa belaunaldien artean eginez eta horiekiko interesa piztuz. Azpi-baldintzen arabera, euskara prestigiatzea lortu da; historiaren, nortasunaren eta herriaren transmisioa euskaraz egitea lortu da; euskara emozioekin lotzea eta horren bidez interesa piztea lortu da; eta euskalkia erakutsi, erabili eta bermatu da.

5. Segregazioari aurre egitea hezkuntzan

Hezkuntza politiketan indarra jarri da, eta ikastetxeetan dagoen segregazio errealitatearen kontzientzia hartu eta kolektiboki erantzun zaio, inklusioa eta integrazioa errazteko, euskararen trataera arautuz eta herriko hezkuntza mahaia indartuz. Azpi-baldintzek ikastetxeetan lan egiten dutenek euskara erabiltzen dutela kontrolatzea eta bermatzea jasotzen dute, eta euskara planak garatzen direla bermatzea. Hizkuntza politiketan indarra jarri da eta, horrekin batera, hizkuntzaren kudeaketari dagokion euskararen trataera arautu da ikastetxeetan, trataera positiboa arautuz. Hezkuntza formala hizkuntzaren ikuspegitik eta beharretik indartu da, eta hezkuntza ez-formala harremanetatik. Bileretan euskarak lehentasuna duen arren, informazioa pertsona guztiei heltzea bermatzen da. Segregazioarekin amaitzea herriko baldintza bat da aukerak berdintzeko, eta norbanako, elkarte, ikastetxe eta erakunde bakoitzak erantzuten dio. [Balidatzeko: jatorrizko azpi-baldintzetako bat gaztelaniaz dago —«Combatir la segregación para una mayor inclusión»—; hemen «Segregazioari aurre egin, inklusio handiagoa lortzeko» gisa eman da.]

6. Euskal identitate irekia

Euskal identitate ireki, eskuzabal eta harkorra eraiki da, kolektiboki harrotasunez eta kontzientziaz bizi dena. Horretarako, aurreiritziak eta jarrera baztertzaileak alboratu dira, eta euskararen presentzia eta erabilera espazio publikoan zaintzen eta bermatzen dira. Euskara irekia eta harkorra da, eta hiztun konprometituak daude. Hizkuntzarekiko konpromisoa, sentimendua eta kontzientzia indartu dira, tituluetatik haratago, euskararekiko atxikimendua garatuz. Euskarazko paisaia linguistikoa handitu eta bermatu da.

7. Euskararen inguruko herri-ituna

Euskararen inguruko herri-ituna sortu da herrigintza aktibo eta ahaldundu baten bidez, kontzientziazioan eta sentsibilizazioan sakontzeko eta euskararen garrantzia kolektiboki lantzeko. Euskararen errealitatearen eta beharren sozializazioa egin da; euskaratik abiatuta, partaidetza sozialeko oztopoak gainditzeko erraztasunak jarri dira; eta euskararekiko kontzientzia eta atxikimendua sustatu dira.

8. Hizkuntza-harrera etorri berriei

Herrira iritsi berriei hizkuntza-harrera egiten zaie eta, aldi berean, bertan bizi direnak erabileraren inguruan sentsibilizatzen dira, hizkuntza-ohiturak eraldatuz: lehen hitza euskaraz eginez, euskaraz hitz egiteko gune seguruak sortuz, elkarrizketa elebidunak erraztuz eta hiztun ez-perfektuak onartuz. Espazio informal eta seguruak sortu dira herrian, hizkuntzari lasai heltzeko, eta harrerarako erreferentziazko gune fisiko bat sortu da: etorri berriei euskarazko harremanak garatzeko aukerak eta heldulekuak eskaintzen zaizkie, harrera beti euskaraz eginez eta eskaintzarekiko irisgarritasuna bermatuz. Euskara harkorra eta erakargarria da, eta norbanakoek lehen hitza euskaraz egiteko prestutasuna dute. Herri mailako murgiltze-plana dago, eta herritarrek euskararen erabilera aktiboki sustatzen dute. Euskara eskaintzea eta eskatzea modu eskuzabalean gertatzen da, elkarrizketa elebidunak errazteko jarrerarekin. Herritarrek hizkuntza-ohituren inguruko kontzientzia dute, informazioa eta datuak zabalduz, eta gaztelaniaren erosotasunetik irteteko ahalegina egiten da. Etxe barruko transmisioa bermatzen da, eta euskararen ikaskuntza positiboki onartzen da, erabilera sustatuz eta ikasteko ahalegina baloratuz. Euskaraz aritzeko gune seguru, eroso eta informalak sortu dira, non euskara ez-perfektua eta hiztun ez-perfektuak onartu eta balioan jartzen diren, eta euskaraz ez dakitenek ere parte hartzeko aukera duten. Ikasten ari direnek praktikatzeko eta harremanak garatzeko babesguneak dituzte herrian. Lanerako baliabide teknikoak euskaraz daudela bermatzen da, eta herriko eremu guztietan estres linguistikoa murriztu da.

Zer geratu da irekita

• Formulazio hau ekarpenetarako bertsioa da: zortzi baldintzak eta azpi-baldintza guztiak ekarpenen zain daude.

• Bosgarren baldintzako azpi-baldintza bat gaztelaniaz dago jatorrizkoan, eta haren euskarazko formulazioa balidatzeke dago.

[Osatzeko: saioan berariaz zabalik geratu ziren gaiak.]

Zer eramaten dugu hurrengora

[Osatzeko: hurrengo saiorako fokua ez dago iturri-dokumentuan.]