[Gainbegiratu] 3. ETE saioa · KTetako ekarpenen integrazioa

Zertarako

Kontraste taldeetatik jasotako ekarpenak ETE taldearen baldintzekin uztartzea, baldintza bakoitzaren formulazio osagarritua eta azpi-baldintzak finkatzea, eta bateratzeko, ezabatzeko zein baldintza berriak sortzeko proposamenak mahaigaineratzea.

Nola landu dugu

Baldintzaz baldintza egin da lana. ETE taldearen baldintza bakoitzari kontraste taldeetan jasotako ekarpenak lotu zaizkio; ekarpen horiek bilduz, formulazio osagarritu bat idatzi da baldintza bakoitzarentzat; eta formulazio horretatik abiatuta zehaztu dira azpi-baldintzak. Bide horretan, baldintza batzuk bateratzea edo ezabatzea proposatu da, eta inongo baldintzari lotu gabe geratu diren ekarpenak aparte bildu dira.

Zer atera da

Baldintzen formulazio osatua

1. Kulturartekotasuna eta euskararen lotura. Kulturartekotasuna bermatuz —bestea aitortuz, ekitatea, aukera berdintasuna eta berdinen arteko tratua sustatuz— eta euskarazko eskaintza kulturala sustatuz, euskararen inguruko ikaskuntza eta ezagutzaren partekatzea bultzatuko duen espazio kultural eroso eta segurua sortu da herrian. Azpi-baldintzak: kulturartekotasuna bermatzeko neurriak; euskarazko eskaintza kulturala herritarren beharretara eta interesetara egokitzea eta ezagutzera ematea, komunikazio eraginkorra erabiliz; eta ikasteko eta ezagutza partekatzeko guneak sortzea, tailerrak, ikastaroak, solasaldiak eta bestelako ekimenak antolatuz.

2. Jakintzaren eta erabileraren lotura erreala. Baldintza hau ezabatzea proposatu da: baldintza baino helburua da gehiago. Azken ondorioan eta txostenean etengabe egongo da presente, baina helburu gisa formulatuta, eta beste forma bat harturik islatuko dela bermatuko da.

3. Euskara ikasteko sarbidea. Euskaraz ikasteko guneetara sarbide zentralizatu, eskuragarri, dohako eta malgua sortu eta ezagutzera eman da; ondorioz, euskara ikasteko premia duen herritar orori —etorri berriei barne— erraztu zaio euskararako sarbidea, ikasteko eskaintza malgua eginez. Azpi-baldintzek gunearen kokapena, ordutegia eta baliabideak herritarren beharretara egokitzea jasotzen dute; ikasteko aukerak eta baliabideak herrian ezagutaraztea; ikastetxeek familiei euskara ulertzeko aukerak eta tresnak ematea, euskararen inklusiorako tresna izaera eta maila sozioekonomikoan izan dezakeen eragina ikusaraziz; etorri berriei bideak eta baliabideak eskaintzea, helduleku izan daitezen; profesionalei formakuntza eta baliabideak eskaintzea; eta arlo publikoan ikasteko baldintzak bermatzea.

4. Euskara bizipen positiboekin lotzea. Euskara bizipen on eta atseginekin lotu da —kirola, aisia— eta erreferente positiboak sortu dira, euskara sentimendu eta emozioekin lotuz, eta belaunaldien arteko transmisioa nahiz euskarazko eskaintza kultural gozagarria indartuz. Azpi-baldintzak: bizipen positiboekin lotzeko bitartekoak sortzea, espazio informalekin lotutakoak barne; euskarazko eskaintza kulturala herrian handitzea; kulturalki euskaraz aritzeko beharra sortzea; euskal kultura ekimen konkretuen bitartez indartzea; eta euskal musika kontsumitzea, hizkuntza partekatzeko zutabe garrantzitsua baita.

5. Euskararen inguruko errelato berritua. Euskararen inguruko errelato berritua sortu, aitortu eta onartu da, euskara prestigiatuz eta herriaren historia, nortasuna eta transmisioa euskaraz eginez, euskara emozioekin lotuz eta interesa piztuz. Azpi-baldintzak: euskara prestigiatzea lortu da; historiaren, nortasunaren eta herriaren transmisioa euskaraz egitea lortu da; eta euskara emozioekin lotzea lortu da, horrekin interesa piztuz.

6. Hezkuntza politikak eta euskararen trataera ikastetxeetan. Hezkuntza politiketan indarra jarri da eta ikastetxeetan euskararen trataera arautu da —hizkuntzen kudeaketa—, euskara ikasten eta erabiltzen dela bermatuz, hezkuntza formala eta ez-formala indartuz eta segregazioari aurre eginez. Horrela, inklusio handiagoa lortu da. Azpi-baldintzak: ikastetxeetan lan egiteko euskara derrigorra izatea, eta eskatzen eta eskaintzen dela bermatzea eta kontrolatzea; euskara planak garatzen direla bermatuta egotea; hizkuntza politiketan indarra jartzea eta kudeaketari dagokion trataera arautua egotea; hezkuntza formala hizkuntzaren ikuspegitik eta beharretik indartzea; hezkuntza ez-formala harremanetatik indartzea; eta bileretan euskarak lehentasuna izatea, informazioa pertsona guztiei heltzen zaiela bermatuz.

7. Segregazioaren kontzientzia hartzea. Ikastetxeetan dugun segregazio egoeraren kontzientzia hartu da eta kolektiboki erantzun zaio, herrian aukerak berdinduz eta inklusioa eta integrazioa erraztuz. Azpi-baldintzak: segregazioarekin amaitzea herrian aukerak berdintzeko baldintza bat izatea, eta ikastetxeetan kudeaketari dagokion euskararen trataera arautzea.

8. Euskararen inguruko herri-ituna. Euskararen inguruko herri-ituna sortu da herrigintza aktibo eta ahaldundu baten bidez, kontzientziazioan eta sentsibilizazioan sakonduz, euskarari bere garrantzia emanez eta euskaldun gisa ahalduntzea sustatuz. Azpi-baldintzak: beharren sozializazioa egitea; euskaratik abiatuta, partaidetza sozialeko oztopoak gainditzeko erraztasunak jartzea; eta euskararekiko kontzientzia eta atxikimendua sustatzea.

9. Gune eroso eta seguruak. Euskaraz hitz egiteko gune eroso eta seguruak sortu dira, euskara eskaintzeko eta jasotzeko unean eskuzabal izatea bermatzeko, hiztun ez-perfektuak balioan jarriz eta euskara irekia eta harkorra sustatuz. Azpi-baldintzek jasotzen dute ikasten ari direnek praktikatzeko gune seguruak izatea; euskara ez-perfektua bultzatzea espazio seguruak sortuz; euskaraz ez dakitenek hitz egin ahal izateko babesguneak izatea; euskaraz lasai hitz egiteko guneak sortzea; gaztelaniaren erosotasunetik irteteko ahalegina egitea; euskararen ikaskuntza hobeto onartzea eta erabiltzeko aukerak eskaintzea; ikasteko ahalegina balioestea; hiztun konprometituak egotea; eta espazio informal eta seguruak sortzea, hizkuntzari lasai heltzeko.

10. Euskal identitate irekia eta paisaia linguistikoa. Hamaikagarren baldintza hemen txertatzea proposatu da, eta bi baldintzak uztartuz formulatu dira: euskal identitate ireki eta eskuzabala eraiki da, kolektiboki harrotasun eta kontzientziarekin bizi dena, euskara irekia eta harkorra izan dadin sustatuz, aurreiritziak eta klasismoa alboratuz, eta euskararen presentzia eta erabilera espazio publikoan —paisaia linguistikoa— zainduz eta bermatuz. Azpi-baldintzak: euskara irekia eta harkorra izatea eta hiztun konprometituak egotea; euskarazko kultur eskaintza handitzea; hizkuntzarekiko konpromisoa eta kontzientzia indartzea, tituluetatik haratago; euskararekiko kontzientzia eta atxikimendua indartzea; euskarazko paisaia linguistikoa handitzea; eta paisaia linguistikoa bermatzea.

Beste bateratze proposamen batzuk

• 1. eta 9. baldintzak elkarrekin. Kulturartekotasuna bermatuz eta euskarazko eskaintza kulturala sustatuz, euskararen inguruko ikaskuntza eta ezagutza partekatzea bultzatuko duen espazio kultural eroso eta segurua sortu da, euskara eskaintzerako eta jasotzerako unean eskuzabal izatea bermatzeko, hiztun ez-perfektuak balioan jarriz eta euskara irekia eta harkorra izan dadin sustatuz.

• 6. eta 7. baldintzak elkarrekin. Hezkuntza politiketan indarra jarri da eta, ikastetxeetan dugun segregazio errealitatearen kontzientzia hartuz, euskararen trataera arautu da —hizkuntzen kudeaketa— inklusioa eta integrazioa errazteko.

ETE taldeko baldintzei lotu gabe geratu diren KT-etako baldintzak

• Lanerako baliabide teknikoak euskaraz bermatzea.

• Etxe barruko euskararen transmisioa bermatzea.

• Lehen hitza euskaraz izatea, elkarrizketa elebidunak izateko erraztasunak jarriz edo eskatuz.

• Hizkuntza-ohituren inguruko kontzientzia hartzea —datuak eta informazioa herrian zabalduz— norberaren mailan erabakiak hartzeko.

• Norbanakoak lehen hitza euskaraz egiteko prestutasuna izatea.

• Lehen hitza euskaraz egitea eta estres linguistikoa herriko eremu guztietan murriztea.

• Euskara eskaintzea eta eskatzea modu eskuzabalean egitea herrian.

• Harrera euskaraz egitea: eskaintzarekiko irisgarritasuna.

• Erreferente berriak egotea mundu digitalean eta sare sozialetan, euskaraz ari direnak eta edukia plataformetara euskaraz eramateko laguntzak dituztenak.

• Ikus-entzunezkoak euskaraz izatea lortzeko lan egitea, bidean elebitasuna erabiliz beharrezkoa balitz.

• Euskara judizialki babestea, zaintza profesionalaren kasua bermatzeko, esaterako.

• Euskara harrera-hizkuntza izatea —lehentasunezkoa—, harkorra eta erakargarria.

• Murgiltze-plan bat egotea herri mailan, eta horretarako, Elgoibarren euskaraz jardutea naturaltasunez.

• Hizkuntza ofizialak onartuta egotea.

Zer geratu da irekita

• 2. baldintza ezabatzeko proposamena, eta zein forma hartuko duen helburu gisa azken ondorioan eta txostenean.

• Bateratze proposamenak erabakitzeke: 11.a 10.ean txertatzea, 1.a eta 9.a uztartzea, eta 6.a eta 7.a uztartzea.

• Lotu gabe geratu diren KT-etako baldintzak non kokatu.

• Ezabatzeko proposamena, lau ekarpenen gainean, eskumen galderari lotuta: erreferente berriak mundu digitalean eta sare sozialetan; ikus-entzunezkoak euskaraz izatea; euskara judizialki babestea; eta hizkuntza ofizialak onartuta egotea. Bi kasutan galdera hau planteatu da: hamar urtean baldintza bat izango al da hori Elgoibarren? Beste bietan, eta aurrekoetan ere bai, eskumen nahikoa al du Elgoibarrek?

• Baldintza berri baten beharra, harreraren eta hizkuntza-ohituren ingurukoa, hiru formulazio alternatiborekin: biak elkarri lotuta, hizkuntza-ohiturena bakarrik, eta harrera bakarrik.

Zer eramaten dugu hurrengora